طراحی اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال در بستر مدیریت دانش در شرکت های دانش بنیان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه مدیریت صنعتی، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم ‌اداری، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران

10.48308/jimp.2025.237886.1601

چکیده

در عصر دیجیتال، شرکت‌های مبتنی بر دانش با چالش‌های متعددی در زمینه نوآوری و رقابت مواجه هستند. این شرکت‌ها برای بقا و حفظ جایگاه خود در بازار نیازمند ایجاد اکوسیستم نوآوری هماهنگ هستند که بتواند به‌طور مداوم نوآوری‌ها را خلق و به بازار عرضه کند. در این راستا، مدیریت دانش به عنوان یک عنصر کلیدی در ایجاد این اکوسیستم‌ها شناخته می‌شود. مدیریت دانش شامل فرآیندهای جمع‌آوری، سازماندهی، اشتراک‌گذاری و استفاده از دانش در سازمان است که می‌تواند به نوآوری و رقابت‌پذیری شرکت‌ها کمک کند.

هدف اصلی این تحقیق طراحی یک اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال در چارچوب مدیریت دانش در شرکت‌های مبتنی بر دانش در شهر سمنان است. این تحقیق با استفاده از رویکرد کیفی مبتنی بر نظریه زمینه‌ای، به شناسایی عوامل مؤثر بر ایجاد و توسعه این اکوسیستم‌ها می‌پردازد. با این رویکرد، تلاش می‌شود تا یک چارچوب عملیاتی برای سیاست‌گذاران و مدیران شرکت‌های مبتنی بر دانش ارائه شود تا بتوانند اکوسیستم‌های نوآوری را در محیط‌های دیجیتال ایجاد و توسعه دهند.

این تحقیق از رویکرد کیفی مبتنی بر نظریه زمینه‌ای استفاده می‌کند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 11 مدیر تحقیق و توسعه محصول و مدیر توسعه بازار در شرکت‌های مبتنی بر دانش سمنان جمع‌آوری شد. شرکت‌کنندگان با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند و قضاوتی انتخاب شدند و مصاحبه‌ها تا زمان دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت.

تجزیه و تحلیل داده‌ها از رویکرد سیستماتیک استراوس و کوربین پیروی می‌کند که شامل سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی است. در مرحله کدگذاری باز، داده‌ها به کد‌های باز تبدیل شدند. سپس در مرحله کدگذاری محوری، این کد‌ها به زیرگروه‌ها و دسته‌های اصلی تبدیل شدند. در نهایت، در مرحله کدگذاری انتخابی، دسته‌های اصلی شناسایی شدند. این فرآیند منجر به شناسایی 169 کد باز، 49 زیرگروه و 11 دسته اصلی شد.

اعتبار تحقیق از طریق بررسی عضو و پایایی با محاسبه ضریب توافق بین دو کدگذار مستقل تأیید شد. در این فرآیند، دو کدگذار مستقل داده‌ها را کدگذاری کردند و سپس توافق بین آنها محاسبه شد. این فرآیند اطمینان از دقت و اعتبار نتایج تحقیق را فراهم کرد.

نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که "یکپارچه‌سازی دانش دیجیتال" به عنوان پدیده اصلی عمل می‌کند که تحت تأثیر عوامل علی، عوامل زمینه‌ای و عوامل مداخله‌گر قرار دارد. عوامل علی شامل استفاده از فناوری‌های جدید مانند هوش مصنوعی، توسعه زیرساخت‌ها و آموزش منابع انسانی است. عوامل زمینه‌ای شامل حمایت مدیریت و ترویج فرهنگ نوآوری است. عوامل مداخله‌گر شامل امنیت اطلاعات و حفاظت از حقوق مالکیت فکری است.

استراتژی‌های اصلی برای ایجاد و توسعه اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال شامل همکاری‌های شبکه‌ای، تبادل دانش بین‌سازمانی و تقویت سیستم‌های تحقیق و توسعه است. این استراتژی‌ها منجر به نتایج مانند رشد پایدار، کاهش هزینه‌های نوآوری و تسریع توسعه محصول می‌شود.

"همگرایی دیجیتال در فرآیندهای دانش" به عنوان دسته اصلی تشکیل‌دهنده اصل اساسی نظریه پدیدار است. این مفهوم نشان می‌دهد که چگونه فناوری‌های دیجیتال می‌توانند فرآیندهای دانش را همگرا کنند و به نوآوری و رقابت‌پذیری شرکت‌ها کمک کنند.

نتایج این تحقیق چارچوب عملیاتی را برای سیاست‌گذاران و مدیران شرکت‌های مبتنی بر دانش فراهم می‌کند تا اکوسیستم‌های نوآوری را در محیط‌های دیجیتال ایجاد و توسعه دهند. این چارچوب شامل شناسایی عوامل مؤثر بر ایجاد و توسعه اکوسیستم نوآوری باز دیجیتال و ارائه استراتژی‌های اصلی برای دستیابی به این هدف است. با استفاده از این چارچوب، شرکت‌های مبتنی بر دانش می‌توانند به‌طور مداوم نوآوری‌ها را خلق و به بازار عرضه کنند و در رقابت با سایر شرکت‌ها موفق باشند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Designing the Digital Open Innovation Ecosystem in the Context of Knowledge Management in Knowledge-Based Companies

نویسندگان [English]

  • Mohsen Shafiei Nikabadi
  • Alireza Moghaddam
  • Vahid Mirhoseyni
  • Mahdi Daraie
Industrial management, Faculty of Economic, Management, and Administrative Sciences, Semnan University, semnan, iran
چکیده [English]

In the digital age, knowledge-based companies face numerous challenges in innovation and competition. These companies need to create a cohesive innovation ecosystem to survive and maintain their market position, which can continuously generate and market innovations. In this regard, knowledge management is recognized as a key element in creating these ecosystems. Knowledge management includes processes for collecting, organizing, sharing, and using knowledge within an organization, which can help companies innovate and become more competitive. The primary objective of this research is to design a digital open innovation ecosystem within the framework of knowledge management in knowledge-based companies in the city of Semnan. This study uses a qualitative approach based on grounded theory to identify factors that influence the creation and development of these ecosystems. Using this approach, an operational framework is provided for policymakers and managers of knowledge-based companies to create and develop innovation ecosystems in digital environments.

This research employs a qualitative approach based on grounded theory. Data were collected through semi-structured interviews with 11 research and product development managers and market development managers in Semnan's knowledge-based companies. Participants were selected using purposive and judgmental sampling, and interviews continued until theoretical saturation was achieved.



Data analysis followed Strauss and Corbin's systematic approach, involving three stages: open, axial, and selective coding. In the open coding stage, data were converted into open codes. Then, in the axial coding stage, these codes were transformed into subcategories and main categories. Finally, in the selective coding stage, the main categories were identified. This process resulted in the identification of 169 open codes, 49 subcategories, and 11 main categories.

The validity of the research was ensured through member checking, and reliability was confirmed by calculating the inter-coder agreement coefficient between two independent coders. In this process, two independent coders coded the data, and then the agreement between them was calculated. This process ensured the accuracy and validity of the research results.

The results of this research show that "Digital Knowledge Integration" serves as the core phenomenon, influenced by causal factors (such as leveraging new technologies like artificial intelligence, developing infrastructure, and training human resources), contextual factors (such as management support and fostering a culture of innovation), and intervening factors (such as information security and protection of intellectual property rights).The main strategies for creating and developing digital open innovation ecosystems include network collaborations, inter-organizational knowledge exchange, and strengthening research and development systems. These strategies lead to outcomes such as sustainable growth, reduced innovation costs, and accelerated product development. Digital Convergence in Knowledge Processes constitutes the core category, forming the fundamental principle of the emergent theory. This concept demonstrates how digital technologies can converge knowledge processes and contribute to innovation and competitiveness in companies.

The results of this research provide an operational framework for policymakers and managers of knowledge-based companies to create and develop innovation ecosystems in digital environments. This framework includes identifying factors that influence the creation and development of digital open innovation ecosystems and presenting main strategies to achieve this goal. By using this framework, knowledge-based companies can continuously generate innovations and market them, successfully competing with other companies.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Innovation Ecosystem
  • Digital Open Innovation
  • Knowledge Management
  • Knowledge-Based Companies
  • Grounded Theory