ارزیابی و انتخاب تأمین‌کنندگان دو لایه در زنجیره تأمین سبز به روش تاپسیس فازی سلسله‌مراتبی مبتنی بر سطوح آلفا

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، دانشگاه کردستان.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشگاه کردستان.

چکیده

تحولات دنیای کسب‌وکار و الزامات جدید و تجارت عصر کنونی، زمینه ظهور و بروز نگرش­های جدیدی را فراهم می­کند که ضروری است موردتوجه متصدیان عرصه تولید و تجارت قرار گیرد. در همین راستا رویکرد­ها و نگرش­های جدیدی پیرامون موضوع زنجیره تأمین گسترش یافته است که الزامات زیست‌محیطی آن را به سمت سبز‌بودن سوق می­دهد. در این پژوهش سعی شده است تا علاوه بر تأمین‌کنندگانی که به‌طور مستقیم با شرکت در ارتباط‌اند و قطعات موردنیاز را تأمین می­کنند، تأمین‌کنندگانی که مواد اولیه سازندگان قطعات را فراهم می­کنند نیز به‌عنوان لایه دوم تأمین موردبررسی قرار گیرند و تأمین­کنندگان بهینه در هر دو لایه انتخاب شوند. با در‌نظر‌گرفتن مفاهیم لایه اول و دوم تأمین­کنندگان و همچنین فاکتور سبز با استفاده از روش ارائه‌شده معیاری باعنوان «لایه دوم» و اعداد فازی مرتبط با آن محاسبه می­شود تا در رتبه­بندی تأمین­کنندگان لایه اول به روش تاپسیس فازی سلسله‌مراتبی بر اساس سطوح مختلف آلفا به‌کار گرفته شود؛ بنابراین هدف این پژوهش، پایه­گذاری یک رویکرد سیستماتیک برای ارزیابی و انتخاب دو لایه از تأمین­کنندگان با در‌نظر‌گرفتن عوامل زیست‌محیطی است. اعتبار مدل با استفاده از مثال عددی از شرکت تولید­کننده اجاق‌گاز موردبررسی قرار می­گیرد.

کلیدواژه‌ها


1. Aissaoui, N., Haouari, M. & Hassini, E. (2007). Supplier selection and order lot sizing modeling : A review. Comput. Oper. Res., 34(12), 3516–3540.

2. Bulsara, H. P., Qureshi, M. N., & Patel, H. (2016).  Green supply chain performance measurement: an exploratory study. Int. J. Logist. Syst. Manag., 23(4), 476– 498.

3. Dickson, G. W. (1996). An analysis of vendor selection systems and decisions. J. Purch., 2(1), 5–17.

4. Faghih. N., Raenai. H., Mohammadi., A., Samadi. A., Mousavi. M., Ghafornyan.M. (2013). Assessment of service supply chain of IRAN fixed communications by system dynamics approach. Journal of Industrial Management Perspective, 11, 111-138 (In Persion).

5. Ghazanfari, M., Fatallah, M. (2006).A comprehensive approach to managing supply chain, Tehran, Iran  university of Science and Technology.

6. Govindan, K., Rajendran, S., Sarkis, J., & Murugesan, P. (2015). Multi criteria decision making approaches for green supplier evaluation and selection : a literature review. J. Clean. Prod., 98, 66–83.

7. Ha, S.H., & Krishnan, R. (2008). A hybrid approach to supplier selection for the maintenance of a competitive supply chain. Expert Syst. Appl., 34(2), 1303–1311.

8. Houshmandi. M., Amiri. M., Olfat. L. (2013). An integrated approach for supplier selection in a supply chain: IT capabilities approach. Journal of Industrial Management Perspective, 8, 91-115 (In Persion).

9. Hu, A. H. (2013). Using DEMATEL to develop a carbon management model of supplier selection in green supply chain management. J. Clean. Prod., 56, 164–172.

10. Jadidi, O.,  Hong, T. S., Firouzi, F., Yusuff, R. M., & Zulkifli, N. (2008). TOPSIS and fuzzy multi-objective model integration for supplier selection problem.  J. Achievements Mater. Manuf. Eng., 31(2), 762–769.

11. Jafarnezhad, A., Esmaeilian, M., Rabieh, M. (2009). Evaluation and selection of supplier in supply chain in case of single sourcing with FUZZY approach. Modarres Human Science, 12, 127-153.

12. Jain, v., Benyoucef, L., & Deshmukh, S.D. (2008). Strategic supplier selection: some emerging issues and challenges. Int. J. Logist. Syst. Manag., 5(1–2), 61–88.

13. Kannan, D., Beatriz Lopes de Sousa Jabbour, A., & José Chiappetta Jabbour, CH. (2014). Selecting green suppliers based on GSCM practices: Using fuzzy TOPSIS applied to a Brazilian electronics company. European Journal of Operational Research, 233, 432-447.

14. Kuo, R. J., Wang, Y. C., & Tien, F. C. (2010). Integration of artificial neural network and MADA methods for green supplier selection. Journal of Cleaner Production, 18(12), 1161–1170.

15. Lambert, D.M., & and Cooper, M. C. (2000). Issues in supply chain management. Ind. Mark. Manag, 29(1), 65-83.

16. Liao, Z., &  Rittscher, J. (2007). A multi-objective supplier selection model under stochastic demand conditions. Int. J. Prod. Econ., 105(1), 150–159.

17. Liu, F. F., & Hai, H. L. (2005). The voting analytic hierarchy process method for selecting supplier. Interantional J. Prod. Econ., 97(3), 308–317.

18. Liu, J.,  Ding, F. & Vinod, L. (2000). Using data envelopment analysis to compare suppliers for supplier selection and performance improvement. Supply Chain Manag. An Int. J., 5(3), 143–150.

19. Min, H., & Galle, W. P. (2001). Green purchasing practices of US firms. International Journal of Operations & Production Management, 21(9), 1222–1238.

20. Morovati. A., Kazemi. F., Hayati. M. (2013).  Supplier selection with fuzzy MCDM approach and fuzzy QFD (Case Study: Snow-Pars co. of Yazd). Journal of Industrial Management Perspective, 10, 129-146 (In Persion).

21. Najafi Noubar, M., & Setak, M. (2010). A New Approach For Supplier Selection Process From The Features Of Second Layer Suppliers Point oF View. Interantional J. Ind. Eng. Prod. Res., 21(1), 35–44.

22. Osman, H., & Demirli, K. (2010). A bilinear goal programming model and a modified Benders decomposition algorithm for supply chain reconfiguration and supplier selection. Int. J. Prod. Econ., 124(1), 97–105.

23. Osman, H., & Demirli, K. (2012). Economic lot and delivery scheduling problem for multi-stage supply chains. Int. J. Prod. Econ.,136(2), 275–286.

24. Pak, S. (2013).  A review of the literature and a framework for green supply chain management. in The 2013 IBEA, International Conference on Business, Economics, and Accounting, , 20–23.

25. Pi, W.N., & Low, C. (2006). Supplier evaluation and selection via Taguchi loss functions and an AHP. Interantional J. Adv. Manuf. Technol., 27(5–6), 625–630.

26. Rabieh, M., Azar, A., Modarres, M., & Fetanat, M., (2011). Mathematical Modeling for Multi Objective Robust Sourcing Problem: An Approach in Reduction of Supply Chain Risk (Case study: IKCO Supply Chain). Journal of Indusrial Mangement Perspective, 1, 57-77 (In Persion).

27. Rabieh, M., Esmaelian, M., (2011).Designing a Fuzzy Non-Linear Model of Supplier Selection in Case of Multiple Sourcing. Journal of Indusrial Mangement Perspective, 4, 81-105 (In Persion).

28. Roshandel, J., Miri-Nargesi, S., & Hatami-Shirkouhi, L. (2013). Evaluating and selecting the supplier in detergent production industry using hierarchical fuzzy TOPSIS. Applied Mathematical Modelling, 37, 10170-10181.

29. Saen, R. F. (2007). Suppliers Selection in the Presence of both Cardinal and Ordinal Data. Eur. J. Oper. Res., 183(2), 741–47.

30. Setak, M., Sharifi, S. (2011).An integrated mathematical model for selecting the first and second layers of suppliers in a supply chain. International Journal of Industrial Engineering & Production Management., 22, 91-98.

31. Shaw, K.,  Shankar, K., Yadav, S., & Thakur, L. S. (2012). Supplier selection using fuzzy AHP and fuzzy multi-objective linear programming for developing low carbon supply chain. Expert Syst. Appl., 39(9), 8182–8192.

32. Shen, L., Olfat, L., Govindan, K., Khodaverdi, R., Diabat, A. (2013). A fuzzy multi criteria approach for evaluating green supplier’s performance in green supply chain with linguistic preferences. Resources, Conservation and Recycling., 74, 170–179.

33. Wang, Y., & Elhag, T. (2006). Fuzzy TOPSIS method based on alpha level sets with an application to bridge risk assessment. Expert Systems with Applications., 31, 309–319.