palette
ارائه مدل بلوغ HSE (مورد مطالعه: شرکت پالایش گاز سرخون و قشم)
امید سهرابی, محمد غفورنیا, محمدرضا بهبودی, حسین توکلی

چکیده

سازمان­هاي امروزي که در یک دنیاي حساس به مسائل اجتماعی و زیست محیطی بسر می­برند، لازم است علاوه بر رضایت مشتریان، به سلامتی و رفاه کارکنان و همچنین حفاظت از محیط زیست اهمیت ویژه­اي دهند. یکی از مهمترین مواردي که شرکت­ها را به سمت استقرار و بهبود سیستم­هاي ایمنی، بهداشت و محیط زیست ترغیب می­کند، بروز انتظارات اساسی از طرف ذینفعان سازمان در حوزه­هاي ایمنی، سلامتی و بخصوص محیط­زیست است. صنایع نفت و گاز یکی از مهمترین صنایع در کشورمان می­باشد که به بحث بهداشت، ایمنی و محیط­زیست (HSE) توجه ویژه­ای داشته و تعیین نقاط ضعف و قوت HSE در این سازمان­ها از اهمیت بالایی برخوردار است. هدف از این پژوهش ارائه مدل بلوغ HSE برای صنایع نفت و گاز می­باشد تا سازمان با استفاده از این مدل نقاط ضعف خود را شناسایی و در جهت رفع آنها قدم اقدام کنند. جامعه آماری پژوهش کارشناسان و خبره­های HSE پالایشگاه سرخون و قشم می­باشد. این مدل همانند مدل تعالی سازمان (EFQM) دارای دو بخش توانمندسازها و نتایج می­باشد. به منظور تعیین ابعاد بخش توانمندسازها و نتایج به ترتیب از مدل­های HSE-MS و HSEE استفاده شده است. شاخص­های بلوغ HSE از طریق مصاحبه نیمه ساختار یافته  با خبرگان سازمان و نیز پیشینه تجربی پژوهش شناسایی شده و به منظور تعیین اهمیت ابعاد و شاخص­ها از ترکیب تکنیک­های دیمتل فازی و ANP فازی استفاده شده است و با در نظر گرفتن امتیاز 500 برای هر کدام از قسمت­های توانمندسازها و نتایج، در قسمت توانمندسازها ابعاد استراتژی و خط­مشی با امتیاز 97 ، ارزیابی و مدیریت ریسک با امتیاز 85 و رهبری،تعهد و فرهنگ با امتیاز 80 اولویت­های اول تا سوم را به خود اختصاص دادند؛ در بخش نتایج نیز ابعاد ایمنی با امتیاز 172 ، بهداشت با امتیاز 142 و محیط­زیست با امتیاز 137 دارای اولویت­های اول تا سوم هستند. در مدل  EFQMو یا سایر مدل­های بلوغ، شاخص­های دارای امتیاز و وزن نبوده و اهمیت همه شاخص­ها یکسان در نظر گرفته می­شود؛ ولی در مدل بلوغ ارائه شده شاخص­های هر یک از ابعاد دارای امتیاز بوده و تاثیر شاخص­های با اهمیت در سنجش بلوغ HSE بیشتر می­باشد. در نهایت سطح بلوغ HSE شرکت پالایش گاز سرخون و قشم با استفاده از مدل ارائه شده در پژوهش مورد سنجش قرار گرفت که شرکت با کسب 80.2% کل امتیازات در جایگاه 3 (سطح رشد یافته) قرار گرفت.

واژگان کلیدی
بلوغ HSE،دیمتل،ANP، تکنیک فازی، پالایشگاه گاز سرخون و قشم

منابع و مآخذ مقاله

ادب،حسین؛گل آور،مرتضی.(1392).ارزیابی تعالی سازمانی شرکت ملی گاز ایران بر اساس مدل EFQM ویرایش 2010.فصلنامه علمی‌پژوهشی مطالعات مدیریت.شماره 70.ص 25 الی 46.

احمدوند،علی محمد؛نعیمی پور،نعیم.(1390).طراحی الگوی تعالی سیستم HSE قرارگاه سازندگی خاتم الانبیا (ص) با رویکرد EFQM. پایان نامه کارشناسی ارشد.دانشگاه شاهد.

بهارلویی،مهدی؛صالحی،مجتبی.(1396).بررسی شاخصهای ارزیابی عملکرد سیستم مدیریت HSE از دیدگاه روش ARAS-G مطالعه موردی:شرکت تولیدی هما صنعت).اولین کنفرانس مدیریت،اقتصاد کاربردی و تجارت.

جعفری،محمد جواد؛ماپار،مهسا؛منصوری،نبی الله.(1391).ارائه الگوی رتبه بندی HSE پیمانکاران پیش از عقد قرار داد بر اساس سطح پیمان.مجله سلامت کار ایران،دوره 10،شماره 2

حسین پور،شعبانعلی؛رزمی،جعفر؛قاضی زاده،علی.1392.اولویت بندی پارامترهای موثر در ارتقاء بهداشت،ایمنی و محیط زیست(HSE-MS) با استفاده از منطق فازی و خانه کیفیت.(پایان نامه کارشناسی ارشد)،دانشگاه پیام نور مرکز شمیرانات.

در محمدی،علی؛محمدفام،ایرج؛ زارعی، اسماعیل.(1395).ارائه الگوی کاربردی برای ارزیابی عملکرد HSE پیمانکاران ساخت و ساز.ماهنامه سلامت کار ایران.دوره 13.شماره 6.

شاه‌بندر زاده،حمید؛سعیدی،فرید.(1391). شناسایی و تعیین اهمیت عوامل امادگی سازمان به منظور اجرای بازمهندسی فرایندها با استفاده از روش ترکیبی دیمتل و فرایند تحلیل شبکه گروهی با رویکرد فازی.مجله تحقیق در عملیات و کاربردهای آن.شماره اول.ص1-17.

شمایی،آذین؛امیدواری،منوچهر؛حسین زاده لطفی،فرهاد.(1395).ارائه الگوی سنجش شاخص‌های عملکرد واحد HSE در صنایع ذوب.ماهنامه سلامت کار ایران.دوره 14.شماره 3.

عزیزی،زهرا؛امیدواری،منوچهر؛جوزی،سید علی.(1392).ارائه الگوی ممیزی HSE در سکوهای بارگیری فراورده های نفتی.دهمین کنفرانس بین‌المللی مهندسی صنایع.

فرشاد،علی اصغر؛خسروی،یحیی؛علیزاده،سید شمس‌الدین.(1385).نقش سیستم مدیریت HSE در بهبود عملکرد بهداشت،ایمنی و محیط‌زیست سازمان‌ها و توسعه پایدار.فصلنامه سلامت کار ایران.دوره 3 شماره 3 و 4.

محمدفام،ایرج؛شکوهی پور،امیر؛زمان پرور،علیرضا.(1393).ارائه الگویی برای ارزیابی ریسک آتش-سوزی‌های عمدی.مجله مهندسی بهداشت حرفه‌ای.دوره1.شماره1.صفحه 25-16.

محمد فام،ایرج؛شکاری،امیر؛خسروجردی،امیرحسین.(1387).ارائه مدلی برای سنجش عملکرد سیستم HSE مبتنی بر تعالی EFQM. علم و تکنولوژی محیط‌زیست.دوره دهم.شماره چهارم.

محمودی، شهرام؛نصیری، پروین؛محمدفام،ایرج.(1395).ارائه الگویی برای انتخاب پیمانکاران از دیدگاه HSE.مجله مهندسی بهداشت حرفه‌ای.دوره 3.شماره 3.

مصینه اصل،حامد.(1389).تدوین مدل بلوغ مدیریت ایمنی، بهداشت و محیط زیست در پروژه‌های صنایع پتروشیمی. پایان نامه کارشناسی ارشد.دانشگاه پیام نور تهران.

ميتراف، ئي يناي وانگناس، كاس. (1381). مديريت بحران پيش از روي دادن، آنچه هررئيس و مديري مي بايست درباره مديريت بحران بداند. ترجمه محمودتوتونچيان. موسسه عالي آموزش وپژوهش مديريت وبرنامه ريزي.

وثوقی،شهرام؛دانا،تورج؛سراج زاده،نرگس.1393.ارائه الگوی ممیزی سیستم مدیریت HSE-MS ویژه صنعت چاپ با مدل ANP و دیمتل با تاکید بر متدهای ممیزی (D&S،MISHA و OGP)مورد مطالعه:موسسه روزنامه اطلاعات و شرکت ایران چاپ.مجله سلامت کار ایران،دوره 12،شماره 3

وزارت نفت ايران( 1384 ) ،"دستورالعمل مقررات ايمني، بهداشت و محيط زيست شركت ملي نفت ايران،" تهران.

.18 Azadeh, A., Gaeini, Z., Moradi, B., Optimization of HSE in Maintenance Activities by Integration of Continuous Improvement Cycle and Fuzzy Multivariate Approach: A Gas Refinery, Journal of Loss Prevention in the Process Industries (2014), doi: 10.1016/j.jlp.2014.10.006.

.19Azadeh, A., Fam, I.M., Khoshnoud, M. and Nikafrouz, M. (2008). Design and implementation of a fuzzy expert system for performance assessment of an integrated health, safety, environment (HSE) and ergonomics system: The case of a gas refinery, Information Sciences, 178 (22): 4280–4300.

.20Azadeh, A. Mohammad Fam, I., and Azamzadeh, M. (2009). Integrated HSEE management systems for industry: A Case Study in Gas Refinery, Journal of the Chinese Institute of Engineers, 32(2): 235-241.

.21Cambon J, Guarnieri F, Groeneweg J.(2006). Towards a new tool for measuring safety management system performance. Learning from Diversity: Model-based Evaluation of Opportunities for Process (Re)-Desing and Increasing Company Resilience

.22 Chen ,K. Khan ,f.(2017).Safety assessment of natural gas purification plant. To appear in: Process Safety and Environment Protection. https://doi.org/10.1016/j.psep.2017.11.012

.23Hou X. The Effective Contractor Management in International Oil Cooperation. Asia Pacific Health, Safety, Security and Environment Conference. Jakarta, Indonesia, 4-6 August 2009.

.24Hou X. The Effective Contractor Management in International Oil Cooperation. Asia Pacific Health, Safety, Security and Environment Conference. Jakarta, Indonesia, 4-6 August 2009

.25Knode T, Cook P. Evaluation of Contractors HSE Performance Based on Lagging Indicators: Is there a better way. International Society of Petroleum Engineers (SPE). 2004:86655.

.26Mearns, K. Ivar, J. (2003).Occupational health and safety and the balanced scorecard. The TQM Magazine.Volume 15.Number 6.pp 408-423.

.27Mengolini A, Debraberis L.(2008). Effectiveness evaluation methodology for safety processes to enhance organisational culture in hazardous installations. Journal of Hazadous Materials 243-252

.28Mitroff, I., & Anagnos, G. (2005). Managing crises before they happen: What every executive and manager needs to know about crisis management. New York, NY: Amacom.

.29Padash A., Khodaparast M., Zahirian A., Kaabi Nejhadian A. (2011) "Green sustainable Island by implementation of environmental", Health, Safety and Energy Strategy in KISH Trading-Industrial Free Zones-IRAN, World Renewable Energy Congress 2011 (pp. 3034-3041), Linkuping: Linkuping University, Retrieved May 8-11.

.30Ramli AA, Watada J, Pedrycz W. Possibilistic regression analysis of influential factors for occupational health and safety management systems. Safety science. 2011;49 (8):1110-7.

.31Sawacha E, Naoum S, Fong D. Factors affecting performance on construction sites. International Journal of Project Management. 1999; 17(5): 309-315.

.32Shamaii, A., Omidvari, M., & Hosseinzadeh Lotfi, F. (2017). Health, safety and environmental unit performance assessment model under uncertainty (case study: steel industry) (Vol. 189).

.33Shaw, G. K. ( 2010). A risk management model for the tourism industry in South Africa, Thesis submitted for the degree Doctor of Philosophy in Tourism Management at the Potchefstroom Campus of the North-West University.by Dr. M. Saayman and Dr. A. Saayman

.34Yan, L., Zhang, L., Liang, W., Li, W., & Du, M. (2017). “Key factors identification and dynamic fuzzy assessment of health, safety and environment performance in petroleum enterprises” (Vol. 94)


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.